Yüngül Polad Doğrulama İşləri
Bu məqalə yüngül polad panel, dayaq, tir və sütun hesablarının doğrulama işlərini ümumiləşdirir. Doğrulama qatlı şəkildə aparılıb: kəsik xüsusiyyətləri istehsalçı kataloqu ilə, burulma kəmiyyətləri qapalı həll və müstəqil proqramla, dayanıqlıq zənciri normativ tənliklər və əl hesabı ilə, tələblərin çıxarılması əl hesabı ilə müqayisə edilib; parametrdən hesabata qədər bütün axın nümunə layihələrdə başdan sona işə salınıb. Münasibətlər üçün Yüngül Polad Layihələndirilməsinin Nəzəri Əsasları məqaləsinə baxın.
1. Kəsik xüsusiyyətləri: 527 profil × katalog
Öncədən təyin olunmuş yüngül polad profil kitabxanasındakı hər profil üçün iti künclü orta xətt modeli ilə hesablanan brüt xüsusiyyətlər kataloqla müqayisə edilib (model / katalog − 1):
| Ailə (say) | A | Ix | Iy |
|---|---|---|---|
| C (89) | +%1,4 … +%5,5 | +%1,9 … +%5,3 | +%3,2 … +%6,6 |
| Z (90) | +%1,4 … +%6,6 | +%1,9 … +%6,4 | +%3,4 … +%8,3 |
| U (88) | +%0,8 … +%2,5 | +%1,2 … +%2,8 | +%0,1 … +%1,2 |
| Sigma (90) | +%1,7 … +%6,0 | +%2,0 … +%4,6 | +%3,8 … +%8,5 |
| C+ (87) | +%2,4 … +%6,4 | +%2,5 … +%4,5 | +%3,3 … +%6,4 |
| Sigma+ (83) | +%2,7 … +%5,9 | +%2,6 … +%3,9 | +%4,0 … +%7,2 |
Kənarlaşmalar bərabərdir və modelin iti künc fərziyyəsindən gəlir (künclər yuvarlaqlaşdırıldıqda sahə kənarlaşması orta hesabla %1-ə enir). Layihələndirmədə brüt A, Ix və Iy birbaşa katalog qiymətləri ilə götürüldüyündən kənarlaşma layihələndirməyə əks olunmur; ağırlıq mərkəzinin yeri kataloqla 0,4 mm daxilində üst-üstə düşür.
2. Burulma kəmiyyətləri
| Sınaq | Nəticə |
|---|---|
| Qapalı həll — düz U kəsik (b = 50, h = 100, t = 2 mm) | Kəsmə mərkəzi məsafəsi və qıvrılma sabiti ədədi həllə tam uyğundur |
| Müstəqil proqram ilə proqram, 90 Sigma profil | J, Cw və kəsmə mərkəzi üçün ən böyük nisbi fərq < 3·10⁻⁵ |
3. Distorsiyalı bükülmənin ümumi metodu
Ümumi metod (HCBTİE 4.10.3.3) üç müstəqil yolla doğrulanıb: normativ səhifələrindən yenidən yazılmış müstəqil hesab, iki ayrı sonlu zolaq həlledicisi və kod araşdırması. Müstəqil hesab altı kəsikdə kritik gərginliyi və kritik yarım dalğa uzunluğunu mində birdən yaxşı dəqiqliklə təkrar yaratmışdır:
| Kəsik | Fcrd sıxılma, proqram / müstəqil (MPa) | Fcrd əyilmə, proqram / müstəqil (MPa) |
|---|---|---|
| S200-50x67x16x2 | 183,0 / 183,0 | 377,4 / 377,4 |
| C200x80x16x2 | 169,2 / 169,2 | 300,0 / 300,0 |
| Z200x60x15x2 | 175,6 / 175,6 | 411,7 / 411,7 |
| Z400x100x21x2 | 55,2 / 55,2 | 164,6 / 164,6 |
| C+200-89x25x15x4 | 606,5 / 606,5 | 922,4 / 922,4 |
| S+200-55x95x25x15x4 | 574,7 / 574,7 | 850,0 / 850,0 |
Nəzərəçarpacaq distorsiyalı modu olan hallarda ümumi metod sonlu zolaq həlli ilə sıxılmada −%7 … +%0, əyilmədə +%4 … +%14 (mühafizəkar) zolağında uyğundur. Sigma kəsiklərdə metod gövdəni düz qəbul etdiyindən nəzərəçarpacaq dərəcədə mühafizəkardır; C+ kəsiklərdə isə sıxılmada sonlu zolaq qiymətindən bir qədər yuxarıda qaldığından bu kəsiklərdə sonlu zolaq seçimi defolt edilib.
4. Sonlu zolaq həlledicisi
Proqramın sonlu zolaq həlledicisi əvvəlcə tək zolaq matrisləri ilə müstəqil bir istinad həlledicisinə qarşı sınaqdan keçirilib (nisbi fərq ≤ 2·10⁻¹⁰), sonra eyni şəbəkə ilə kritik gərginliklər müqayisə edilib (düz lövhə, künc, C, Sigma, Z və C+ kəsiklər; nəticələr tam uyğun). Kataloqdakı 439 dodaqlı profilin hamısında (861 sıxılma/əyilmə halı) iki həlledicinin kritik gərginlikləri arasındakı ən böyük fərq 9·10⁻⁵, orta fərq 8·10⁻⁶ olmuşdur. Şəbəkə iki dəfə sıxlaşdırıldıqda nəticələr ən çox %0,3 dəyişir.
5. Tir və sütun (elementə təyin edilmiş kəsik)
Bir test layihəsində tirə və sütuna SIGMA S200-50x67x16x2 təyin edilib, material S235 götürülüb. Proqram qiymətləri müstəqil hesab və əl hesabı ilə müqayisə edilib:
| Kəmiyyət | Əl hesabı / müstəqil hesab | Proqram (YDKT) | Nəticə |
|---|---|---|---|
| Tirin əyilmə dayanıqlığı Md (Lb = L = 6,0 m, Cb = 1,579; yanal-burulma bükülməsi həlledici) | 3,222 kNm | 3,2225 kNm | Tam uyğun |
| Tirin kəsmə dayanıqlığı Vd | 32,39 kN | 32,39 kN | Tam uyğun |
| Sütun Pd / Md,x / Md,y (KL = 3,0 m) | 54,83 kN / 6,587 kNm / 1,578 kNm | 54,83 / 6,587 / 1,578 | Tam uyğun |
Tir əyilmə dayanıqlığında yanal tutulmasız uzunluq element uzunluğudur (Lb = L = 6,0 m) və Cb həlledici 1,6G+Q kombinasiyasının moment diaqramından hesablanır: Mmaks = 0,176 (uc), MA = 0,044, MB = 0,134, MC = 0,094 kNm → Cb = 12,5·0,176 / (2,5·0,176 + 3·0,044 + 4·0,134 + 3·0,094) = 1,583 (proqram 1,579; fərq göstərilən momentlərin yuvarlaqlaşdırılmasındandır). Pey = π²·206010·325600/6000² = 18 390 N, Pez = 40 886 N, io = 82,68 mm → Mcre = 1,579·82,68·√(18 390·40 886) = 3,580·10⁶ N·mm; Fcre = 83,1 MPa < 0,56Fy → Mne = 3,580 kNm; Md = 0,90·3,580 = 3,222 kNm.
GKT qiymətləri də müvafiq təhlükəsizlik əmsalları ilə tam üst-üstə düşmüşdür.
6. Tələb modeli və başdan sona axın
- Panel daxili qüvvələrindən aralıq və kənar dayaq oxboyu tələblərinin, xarici divarlarda külək momentinin və birləşik təsir nisbətlərinin çıxarılması YDKT və GKT üçün əl hesabı ilə müqayisə edilib, hesabatdakı qiymətlərlə tam üst-üstə düşmüşdür.
- Kənar sərtləşdirici (HCBTİE 4.9.3) və Z kəsik qaydaları əl hesabı ilə doğrulanıb.
- Panel ankrajı, gips lövhə payı, zəlzələ yükünün T = 0,2 s ilə hesabı, panel sərtliklərinin daşıma qabiliyyətinə mütənasib götürülməsi və bünövrələrin D ilə layihələndirilməsi tək və üç mərtəbəli nümunə yüngül polad layihələrində ayrı-ayrılıqda yoxlanılıb.
- Nümunə layihələrdə parametr → analiz → hesabat → PDF zənciri avtomatik işə salınmalarda xətasız işləyib; parametrlər həm mətn, həm də ikili layihə formatında yadda saxlanılıb və tam uyğun şəkildə geri oxunub.
7. Döşəmə tiri yoxlamaları
Gövdə əzilməsi. Hesab, müstəqil bir tətbiqlə 13 halda müqayisə edilib (C, U və C+ kəsiklər; uc və aralıq dayaq; tək və iki əks qüvvə; ss/t ≤ 60 və > 60; əhatə dairəsindən kənar Sigma, r/t > 6 və hw/t > 200 halları). 13 halın hamısında qiymətlər və hal kodları eynidir (fərq < 10⁻⁶). Cüt C kəsikli əl hesabı cədvəli ilə müqayisə (H = 200 mm, t = 4,95 mm, r = 6 mm, fyb = 350 MPa, ss = 100 mm):
| Hal | Əl hesabı | StatiCAD |
|---|---|---|
| Uc dayağı, sərtləşdirilmiş qurşaq | 68,894 kN | 68,894 kN |
| Uc dayağı, sərtləşdirilməmiş qurşaq, ss/t ≤ 60 | 46,198 kN | 46,198 kN |
| Aralıq dayaq, ss/t ≤ 60 | 118,551 kN | 118,551 kN |
| Aralıq dayaq, ss/t > 60 (ss = 400 mm) | 170,220 kN (müstəqil hesab) | 170,220 kN |
Başdan sona axın. 4 m aralıqlı U100x53x1,5 döşəmə tirləri ilə (YDKT) sınaqdan keçirilib:
- Oturmalı dayaq və ss = 40 mm ilə gövdə əzilməsində P = 8,65 kN, Pd = 3,056 kN (müstəqil hesabla eyni; nisbət 2,83).
- Dayaqda üstdən yük bəyanında iki əks qüvvə münasibəti ilə Pd = 3,43 kN (əl hesabı 3,426 kN).
- Alt qurşağın tutulma aralığı 1250,5 mm ilə Md− = 1,332 kNm; üst qurşaq üzlüyə bağlı və sərtləşdirici bəyanında Md+ = Mdlo = 1,370 kNm.
- Yalnız müvəqqəti yük sallanması δQ = 5,09 sm > L/250 = 1,60 sm və titrəyiş şərti (L/d = 40, fn = 3,0 Hz) tutulub; körpülənmə bəyanı titrəyiş xəbərdarlığını aradan qaldırıb.
- Daxiletmələr mətn və ikili layihə formatında yadda saxlanılıb tam uyğun şəkildə geri oxunub; Türkcə və İngiliscə hesabatda gövdə əzilməsi, sərtləşdirici və titrəyiş sətirləri ilə işarəli qiymətlər yoxlanılıb.
8. Döşəmə yaradılması və tir oynaqları
Model: 4 × 4 m göz, künclərdə 4 sütun, kənarlarda yüngül polad tirlər; döşəmə t = 2 sm, G = 175 kq/m², Q = 200 kq/m². C200x80x16x2 profilli, 400 mm aralıqlı, X istiqamətində yüngül polad döşəmə tərifi ilə 9 döşəmə tiri (hər iki ucu oynaqlı, üst qurşaq tutulmuş) və 40 sm-lik 10 zolaq yaradılıb.
| Həll | Tir M+ (1,4G + 1,6Q) |
|---|---|
| Klassik ötürmə, döşəmələr sərtliyə daxil deyil | 9 tirin hamısında 4,896 kNm, V = 4,90 kN (kənar tirlərinin sərtliyindən asılı olmayaraq). Q bərabərpaylanmış yükü w = 0,7455 kN/m; əl hesabı 200 kq/m² × 0,38 m = 0,7456 kN/m |
| Qabıq ötürməsi, sərt (S350) kənar tirləri | 3,82 (kənara qonşu) … 5,12 kNm (orta); üzlüyün yük paylaşdırması kiçikdir |
| Qabıq ötürməsi, elastik (U100) kənar tirləri | 17,9 (sütuna yaxın) / 0,9 kNm (orta); kənar tiri sallanması 17 sm → analiz xəbərdarlığı |
Döşəmə tirlərinin uc momenti sıfırdır (oynaqlar sonlu element həllində tətbiq olunur). Yenidən yaratma (500 mm aralıqla 7 tir / 8 zolaq; Y istiqaməti; kontrplak üzlük; körpülənmə bəyanı), tərifin silinməsi ilə orijinal döşəmənin geri qayıtması və layihə qeydində təriflərin və zolaq–tir ailəsinin qorunması ayrıca doğrulanıb.
9. Döşəmə diafraqması
Model: 3 mərtəbəli, 10 × 6 m, hər mərtəbədə 6 yüngül polad panel; DX = 2,0, DY = 3,0, ekvivalent zəlzələ yükü metodu. Üç səviyyədə C200x80x16x2 profilli, 600 mm aralıqlı, Y istiqamətində, OSB üzlüklü və körpülənməli yüngül polad döşəmə (17 zolaq, 16 tir).
| Kəmiyyət | StatiCAD | Əl hesabı / çarpaz yoxlama |
|---|---|---|
| 1-ci səviyyə xalis qüvvəsi Fx (D ilə) | 123,63 kN | D·F1 = 2,0 × 6,301 t = 123,6 kN |
| 1-ci səviyyə, y = 0 xətti qüvvəsi F (“−X1 − 0,3Y2” kombinasiyası) | 183,36 kN | 2,0 × 8,234 + 0,3 × 3,0 × 2,459 = 18,68 t = 183,3 kN |
| Eyni xətt: B, v, φvn, nisbət | 10,00 m; 18,34 kN/m; 6,12 kN/m; 3,00 | Döşəmə 0–1000 sm; 0,6 × 10,2 (OSB susmaya görə) |
| 1-ci səviyyə, x = 0 xətti qüvvəsi F (“−0,3X1 − Y2” kombinasiyası) | 148,39 kN | 0,3 × 2,0 × 3,301 + 3,0 × 4,380 = 15,12 t = 148,3 kN |
| Döşəmə → panel birləşməsi: Ps, n, n·Ps | 4,666 kN; 33; 153,97 kN | t1 = t2 = 2,0 mm, dv = 4,8 mm, Fu1 = 360, Fu2 = 420 MPa: Pns = min(10931; 9331; 10886) N → 0,5 × 9331 = 4,666 kN; 9,94 m / 0,3 m → 33 |
| 1-ci səviyyə qurşaq qüvvəsi Tx / Ty | 9,272 / 34,117 kN | 123,63 × 6/(8 × 10); 163,76 × 10/(8 × 6) |
| Toplayıcı (y = 0, divarlar xətti örtür) | 5,50 kN (nisbət 0,035) | N ≈ 0 gözlənilir |
Toplayıcı və boşluq üçün eyni modeldə zəmin mərtəbə divarı 2 m-ə qısaldılıb, 1-ci səviyyə döşəməsinin ortasında 2 × 2 m boşluq buraxılıb:
| Kəmiyyət | StatiCAD | Əl hesabı / çarpaz yoxlama |
|---|---|---|
| y = 0 xətti toplayıcı qüvvəsi |N|maks (ℓ = 2 m, F = 311,30 kN, B = 10 m) | 249,04 kN (nisbət 1,57, xəbərdarlıq) | F·(1 − ℓ/B) = 311,30 × (1 − 2/10) = 249,04 kN |
| Boşluq nisbəti | 0,067; sərt diafraqmada xəbərdarlıq | 4 / 60 m² = %6,7 > %3 |
| 10 × 2 m-lik döşəmə ailəsinin payı və qurşaq qüvvəsi Tx | 66,93 kN; 1,673 kN | 187,41 × 20/56 = 66,93; 66,93 × 2/(8 × 10) = 1,673 |
Bütün səviyyələri yüngül polad olan bu modeldə dəmir-beton diafraqma (TBDY 7.11) sətirləri yaradılmayıb; TBDY 10.5 sətirləri ilə xətt və birləşmə xəbərdarlıqları yaradılıb. Modelin ağır mərtəbə yükləri və DY = 3 səbəbindən nisbətlər 1,2–6 arasındadır; model yoxlama məqsədlidir.
10. Tir oxu ofseti və kompozit oxboyu qüvvə
Model: Nümunə Həll: İki Mərtəbəli Yüngül Polad Bina məqaləsindəki bina (5 m-lik döşəmə tirləri CC C200x80x16x2, 390 mm aralıq; lentolar CC C200x80x22x4, oynaqlı). Eyni model ofset açıq (aralıq düyünlər diafraqmada və ya “Tir aralıq düyünlərini sərt diafraqmaya bağlama” açıq) və ofsetlər bağlı həll edilib.
| Kəmiyyət | StatiCAD | Əl hesabı / çarpaz yoxlama |
|---|---|---|
| ck (e2 = 0 − 20/2 sm) | — | 7,51 × (−10) / (471,9 + 7,51 × 100) = −0,06141 sm⁻¹ |
| Sonlu element hissə oxboyu qüvvəsi, aralıq düyünlər diafraqmada (hissə 1 / 5) | G: −1,2218 / −6,4586 kN; Q: −2,5366 / −13,4088 kN | ck·M̄3: −1,2219 / −6,4587; −2,5369 / −13,4091 kN (fərq ≤ %0,01) |
| Sonlu element oxboyu qüvvəsi, tək zəncir | G: −4,3638 kN (10 hissədə sabit) | ck·(2/3)·Mmaks = −6,141 × 0,6667 × 1,0659 = −4,364 kN |
| Döşəmə tirinin layihə oxboyu qüvvəsi və P/Pd + M/Md | 0,197 kN; 0,564 (ofsetlər bağlı olduqda 0; 0,558) | 1,2G + 1,6Q zirvə qiyməti 29,20 kN çıxılır; trapes qaydası qalığı 1,2 × 0,0435 + 1,6 × 0,0903 = 0,197 kN (%0,67) |
| Lentoların layihə oxboyu qüvvəsi | 0,23 / 0,07 kN | Ofsetlər bağlı olduqda 0 |
| Ofset açıq və bağlı həllərin fərqi (74 tir) | Nisbət ≤ 0,007; M ≤ 0,12 kNm; sallanma ≤ 0,0005 sm | Qalan moment fərqi ofsetin real sərtlik təsiridir |
Eyni çıxılma ağır polad tirlərdə də tətbiq olunur; doğrulanması üçün Polad Konstruksiyaların Doğrulama İşləri məqaləsinə baxın.
11. Panel alt və üst qurşaqları ilə körpülər
Modellər: Nümunə Həll: İki Mərtəbəli Yüngül Polad Bina məqaləsindəki bina (2 mərtəbə, 24 panel, iki üzü OSB, C100x50x15x1,2 dayaqlar, M12 kəsmə ankrajı, n = 4), bu binanın WZ01 divarı üzlüksüz edilmiş bir variantı, Bölmə 9-dakı toplayıcı variantı (zəmin mərtəbə divarı 2 m) və bir reqressiya modeli.
| Kəmiyyət | StatiCAD | Əl hesabı / çarpaz yoxlama |
|---|---|---|
| WZ01 alt qurşağı (avtomatik U100x52x1,2): v, a, N | 11,746 kN/m; 537,5 mm; 3,157 kN | v = 25,253/2,15; a = 2150/4; N = 11,746 × 268,75/1000 = 3,157 kN |
| Dəlik, xalis sahə və Td | 14 mm; 221,2 mm²; 69,68 kN | M12 → 12 + 2 (Cədvəl 8.1); 238 − 14 × 1,2; min(0,90 × 350 × 238; 0,75 × 420 × 221,2) = min(74,97; 69,68) |
| Pd (EGM; Lx = 537,5, Ly = Lz = 600 mm) | 26,51 kN | Təxmini effektiv en hesabı (qurşaq k = 0,43, gövdə k = 4, Fn ≈ 284 MPa, Ae ≈ 118 mm²): 0,85 × 33,4 ≈ 28 kN (%7 daxilində) |
| Üst qurşağın panel daxili qüvvəsi və toplayıcı (y = 0 xətti) | sbağ = 150 mm; Niç = 0,881 kN; N = 7,779 kN; nisbət 0,292 | 11,746 × 0,075; diafraqma xətti qüvvəsi 6,898 + 0,881; 7,779/min(73,16; 26,60) |
| Cüt U100x53x1,5 üst qurşaq, e1 = 150 mm | Td 183,83 kN; Pd 80,45 kN; Niç 1,762 kN | 2 × min(0,9 × 350 × 299; 0,75 × 420 × (299 − 4,8 × 1,5)) = 2 × 91,92; 2 × 40,22; 11,746 × max(75; 150) |
| Körpü, üzlüklü WZ01 (1 sıra; t = 1, d = 4,17, n = 2, b = 40 mm) | F 0,473 kN; Ps 2,364 kN; n·Ps 4,729 kN (nisbət 0,10); zolaq 11,29 kN | 0,02 × 23,665 (yığılmasız); Pns = 4729 N (t2/t1 = 1,2, Pns2 həlledici) × 0,5; min(0,9 × 350 × 40; 0,75 × 420 × 35,83) |
| HCBTİE 6 körpü detalları | WZ02: (b), (c), (d) və (f) xəbərdarlıqları; WZ03: daxil edilməyən detal məlumatı; 2-ci mərtəbədə üfüqi üzlük: TBDY 10.3.1.4 xətası | Qulaqcıq 20 < 6d = 21 mm; kənar məsafəsi 5 < 1,5d = 5,25 mm; t = 0,7 < 0,8 mm; tək vint və d = 3,5 mm < No.8; WZ03-də t və d daxil edilməyib |
| Üzlüksüz WZ01, 0 / 1 / 2 sıra körpü | Dayaq Pd 13,59 / 36,19 / 43,56 kN; kənar dayaq nisbəti 1,58 / 0,60 / 0,49 | Ly = Lz = 2600 / 1300 / 867 mm; F = 0,02 × (3 × 10,226 + 21,517) = 1,044 kN (yığılmalı) |
| Toplayıcı variantı, 1-ci səviyyə y = 0 xətti (WZ01, avtomatik U200x91x2) | N = 272,24 kN; nisbət 3,39 (Pd = 80,31 kN həlledici); cüt qurşaqla 1,70 | 249,04 (Bölmə 9, xətt toplayıcı qüvvəsi) + 23,20; döşəmə tiri toplayıcı sətri (1,568) dəyişmir |
| Gövdə uyğunluğu (toplayıcı variantı, 2-ci mərtəbə: U100 qurşaq / Sigma 200 dayaq) | Gövdə hündürlüyü fərqi və et qalınlığı fərqi məlumatları | |100 − 200| > 10 mm; qurşaq t < dayaq t |
- Müstəqil hesab: Proqram nəticələri 24 divarda müstəqil bir hesabla yenidən qurulmuşdur (avtomatik profil, v, a, N, dəlik, Td, sbağ, Niç, toplayıcı, körpü qüvvəsi, Ps, zolaq dayanıqlığı, tələb olunan sahə və detal yoxlamaları; EGM sıxılma dayanıqlığı proqramdan götürülmüşdür). Ən böyük nisbi fərq 2,3·10⁻³ olmuşdur (yuvarlaqlaşdırma).
- Qurşaq et qalınlığının ötürülməsi: 2-ci mərtəbədəki W111/W112 divarlarında alt qurşaq U100x52x1,2 seçiləndə (dayaq t = 1,5 mm, vint tipli mərtəbə birləşməsi) birləşmə t1 = 1,2 mm ilə hesablanır: 0,5 × 2,7 × 1,2 × 5,5 × 420 = 3,742 kN; kəsmə nisbəti 0,456-dan 0,487-yə çıxır, W112-də tələb olunan ankraj 14-dən 15-ə yüksəlir. 1-ci mərtəbədə üst qurşaq U100x53x1,5 seçiləndə döşəmə–üst qurşaq vinti t2 = 1,5 mm ilə hesablanır: 0,5 × 4,2 × √(1,5³ × 4,8) × 420 = 3,55 kN (Pns1 həlledici; seçimdən əvvəl 2,54 kN); WZ01 nisbəti 0,710-dan 0,508-ə enir.
- h/d > 50 xəbərdarlığı: 1-ci mərtəbə hündürlüyü 540 sm (h/d = 52) edilmiş variantda xəbərdarlıq yalnız körpü daxil edilməmiş iki divarda (WZ04, WZ05) verilir; 1 sıra körpülü digər divarlarda verilmir.
- Reqressiya: Qurşaq və körpü daxiletmələri boş olduqda üç modeldə dayaq, ankraj, diafraqma, tir və zəlzələ nəticələri əvvəlki hesabla tam eynidir; layihə yoxlama siyahısı və analiz xəbərdarlıqları yeni qurşaq və körpü sətirləri istisna olmaqla dəyişmir. Üzlüklü dayaqlarda körpü dayaq nəticəsini dəyişmir.
- Fayl və hesabat: Daxiletmələr layihə faylı ilə yadda saxlanılır; yenidən açıldıqda 24 divarın bütün qurşaq və körpü sahələri qorunur, bu xüsusiyyətdən əvvəl saxlanılmış fayllar boş daxiletmə ilə açılır. Türkcə və İngiliscə hesabatlarda ALT / ÜST BAŞLIK (alt / üst qurşaq) və KUŞAK (körpü) sətirləri yaradılır.
12. Üzlüksüz panel, layihə parametrlərinin saxlanılması və diafraqmada sıxılma
Model: Nümunə Həll: İki Mərtəbəli Yüngül Polad Bina məqaləsindəki bina (2 mərtəbə, 24 panel, iki səviyyədə yüngül polad döşəmə; döşəmə tiri C200x80x16x2, material S235, ən böyük tir aralığı 390 mm) və üç reqressiya modeli. Üzlüksüz ssenarilərdə müvafiq panellərin hər iki üzünün üzlük işarəsi götürülmüşdür.
| Hal | StatiCAD | Gözlənilən / əl hesabı |
|---|---|---|
| “Klassik Sərtlik” və ofset bağlı seçilib saxlanılan layihə proqram parametrləri əksinə dəyişdirildikdən sonra açıldı | Seçimlər fayldan gəldi (hər iki layihə faylı formatında) | Seçimlər layihə ilə birlikdə saxlanılır |
| Bu məlumatı ehtiva etməyən köhnə layihə; yeni layihə | “Daşıma qabiliyyəti”, ofset açıq | Defolt |
| Sonlu element paylanması, “Daşıma qabiliyyəti”: 1-ci mərtəbədə WZ04 və WZ05 üzlüksüz | İki panel üçün məlumat sətri; panel kəsməsi mində birdən aşağıdır, nəzərə alınmadı; aralıq dayaq nisbəti (üzlüklü → üzlüksüz) WZ04-də 1,37 → 2,45, WZ05-də 1,33 → 2,34; digər panellər daha çox kəsmə alır (məs. WZ01 kənar dayaq 1,85 → 2,31) | Vn = 0; sərtlik əmsalı 0,001; üzlüksüz bükülmə uzunluğu |
| Eyni hal, “Klassik Sərtlik” | WZ04 V = 4,840 kN (%4,4), WZ05 V = 26,123 kN (%23,6): xəta və yoxlama siyahısı sətri | Panel kəsməsi mində biri aşır |
| Sonlu element paylanması, 1-ci mərtəbənin 12 paneli üzlüksüz | 12 paneldə xəta; X və Y istiqamətində mərtəbə–istiqamət xətası | Kəsmə daşıma qabiliyyətli panel yoxdur |
| Klassik kəsmə paylanması, WZ04 və WZ05 üzlüksüz | İki panel kəsmə almır, dartılma ankrajı tələbi 0; məlumat sətri | Daşıma qabiliyyətinə mütənasib paylanma (TBDY 10.2.6.1) |
| Klassik kəsmə paylanması, 1-ci mərtəbənin 12 paneli üzlüksüz | Panel kəsmələri |V2| = 1,10 / 2,12 / 1,02 / 0,65 / 2,25 / 1,12 t (üzlüklü modeldə 1,12 / 2,14 / 1,02 / 0,67 / 2,25 / 1,13 t); X və Y mərtəbə–istiqamət xətası, yoxlama siyahısı sətri; 12 paneldə xəta | Mərtəbə kəsməsi iki üzü üzlüklü fərziyyəsi ilə paylanır, daşıma qabiliyyəti 0 |
| Toplayıcı, 1-ci səviyyə x = 500 sm xətti | N = 20,860 kN; Td = 158,836 kN; Pd = 94,552 kN (Lb = 390 mm); nisbət 0,221 (yalnız dartılma ilə 0,131); ulama yeri 5 vint (Ps = 4,666 kN) | Td = min(0,9 × 235 × 751; 0,75 × 360 × (751 − 2 × 4,8 × 2)) = 158,837 kN; Ps = 0,5 × min(4,2 × √(2³ × 4,8) × 360; 2,7 × 2 × 4,8 × 360) = 4,666 kN; ⌈20,860/4,666⌉ = 5; 20,860/94,552 = 0,221 |
| Eyni modelin 10 xətti və 4 döşəmə ailəsi | Hamısında sıxılma həlledicidir (Pd < Td); ulama yeri 2–6 vint | N/Pd və ⌈N/Ps⌉ bütün xətlərdə tam uyğun |
| Pd (EGM) təxmini yoxlaması | 94,55 kN | Effektiv en (gövdə k = 4, ρ ≈ 0,51; kənar sərtləşdiricili qurşaq k ≈ 2,5, ρ ≈ 0,90; Ae ≈ 500 mm², Fn ≈ Fy): 0,85 × 500 × 235 ≈ 100 kN (%5 daxilində) |
- Reqressiya: Üzlüksüz panel ehtiva etməyən dörd modeldə (sonlu element paylanması) və nümunə binanın klassik kəsmə paylanması ilə həllində dayaq, ankraj, diafraqma, panel qurşağı, sonlu element və gips lövhə payı nəticələri, həmçinin analiz xəbərdarlıqları və layihə yoxlama siyahısı əvvəlki hesabla tam eynidir; yeganə fərq qısa panel məlumat mətninə əlavə edilən “ya da kaplamasız panel” (və ya üzlüksüz panel) ifadəsidir. Sıxılma yoxlaması yalnız yüngül polad döşəməli modeldə diafraqma nisbətlərini və hesabat mətnlərini dəyişdirmişdir. Mərtəbə–istiqamət yoxlaması kəsmə daşıma qabiliyyətli paneli olan altı müqayisənin heç birində nəticəni dəyişdirməmişdir.
- İnterfeys: Layihənin Ümumi Parametrlərində ayrıca panel tipi (gips lövhə / digər) seçimi yoxdur; üzlük növü üz əsasında Divar Xüsusiyyətlərindən daxil edilir və hesablar bu daxiletmədən istifadə edir.
13. Ümumi qiymətləndirmə
Brüt kəsik xüsusiyyətləri kataloqla uyğundur; burulma kəmiyyətləri qapalı həll və müstəqil proqramla doğrulanıb; dayanıqlıq zənciri normativ tənliklər və əl hesabı ilə, tələblərin çıxarılması isə əl hesabı ilə üst-üstə düşür. Modul göstərilən əhatə dairəsində (öncədən təyin olunmuş C, Z, U, C+, Sigma və Sigma+ kəsikləri) istifadəyə yararlıdır.
Proqramla əldə edilən bütün nəticələrin məsul mühəndis tərəfindən yoxlanılması əsasdır.