Layihə, Mərtəbə və Proqram Ayarları
1. Layihənin Ümumi Ayarları
Layihənin Ümumi Ayarları pəncərəsi bina tipinin, normanın, zəlzələ və qrunt parametrlərinin, analiz üsullarının, materialların, yük kombinasiyalarının və layihələndirmə seçimlərinin təyin olunduğu əsas ayar pəncərəsidir. Ayarlar › Layihənin Ümumi Ayarları (Ctrl+P), üst paneldəki PrjAyar düyməsi, başlanğıc ekranındakı Layihənin Ümumi Ayarları simvolu və ya boş sahədə sağ klik menyusu ilə açılır. Dəyişikliklər OK ilə tətbiq olunur, İptal ilə imtina edilir.
Vərəqlər iki cərgə şəklində düzülüb; seçilən vərəqin yerləşdiyi cərgə aşağıya keçir. Görünən vərəqlər bina tipinə və normaya görə dəyişir: TBDY 2018 seçildikdə TBDY2018 vərəqi, TDY 2007 seçildikdə Zəlzələ vərəqi görünür.
Məsləhət: Vərəqlər arasında pəncərəyə bir dəfə klikləndikdən sonra Ctrl+Tab ilə keçə bilərsiniz. Qiymət daxil etdikdən sonra pəncərəni OK ilə bağlayın.
Norma Seçimi Vərəqi
Bina tipi (Hörgü Bina, Dəmir-beton Bina, Ağac Bina, Hibrid), Zəlzələ Qüvvələri və Layihələndirmə Normaları seçimləri, Duktillik Səviyyəsi və Bu layihə mövcud binanın tədqiqi və/və ya möhkəmləndirmə layihəsidir xanası bu vərəqdədir. Alt bölmədə sonlu element modelinə daxil ediləcək elementlər və Performans B.15 (TBDY 2018) seçimləri var.
Xəbərdarlıq: Yeni layihə bina tipi kimi bəzi ayarları həmin sessiyada ən son açılmış layihədən miras ala bilər; məsələn, dəmir-beton layihədən sonra açılan yeni layihədə bina tipi Dəmir-beton Bina, divar pəncərəsində element növü Dəmir-beton Sərtlik Divarı gələ bilər. Hər yeni layihədə bu vərəqi yoxlayın.
Norma Seçimi vərəqi – yeni layihə (Hörgü Bina, TBDY 2018)
TBDY2018 Vərəqi
TBDY 2018 seçildikdə zəlzələ yer hərəkəti səviyyəsi (DD-1 … DD-4), xəritə spektral təcil əmsalları (SS, S1), binanın əhəmiyyət əmsalı (I), bina istifadə sinfi (BKS), daşıyıcı sistem əmsalları (R, D), qrunt daşıma qabiliyyəti və yataq əmsalı, sərt zirzəmi mərtəbələrinin sayı, tikilinin ünvanı və xəritə koordinatları ilə Yerli Qrunt Sinfi (ZA … ZF) bu vərəqdə daxil edilir. Spektrum düyməsi layihə spektrini göstərir.
TBDY2018 vərəqi
Xəbərdarlıq: SS və S1 qiymətlərini tikilinin koordinatlarına görə AFAD Türkiyə Zəlzələ Təhlükəsi Xəritəsindən götürün. Susmaya görə qiymətləri yoxlamadan analiz aparmayın.
Digər Vərəqlər
Aşağıdakı görüntülər TDY 2007 ilə hazırlanmış hörgü nümunə layihədən götürülüb; vərəqlərin məzmunu bina tipinə və normaya görə fərqlənə bilər.
Layihənin Ümumi Ayarları vərəqləri
| Vərəq | Məzmun |
|---|---|
| Zəlzələ (TDY 2007) | Effektiv yer təcili əmsalı, binanın əhəmiyyət əmsalı, daşıyıcı sistem davranış əmsalı, spektr əmsalı, qrunt qrupu və zəlzələ rayonu. |
| Zəlzələ Qüvvələri | Mərtəbələrə təsir edən zəlzələ yükünün hesablama üsulu (ekvivalent zəlzələ yükü, modal analiz), sonlu element matrisləri ilə modal analiz, mod sayı, diafraqma və kütlə seçimləri, Ct əmsalı. |
| Element Qüvvələri | Elementin normal qüvvəsi ilə kəsmə/moment hesablama üsulları, FEM prosessorunun istifadəsi, eksentrisitet üsulu, link yaradılması və mesh həssaslığı. |
| Element Şəbəkəsi | Döşəmə və divar/köynək qabıq element şəbəkəsinin (mesh) növü və ölçüləri. |
| Sərtlik | Divar analizi opsiyası, effektiv hündürlük və elastiklik modulu seçimləri. |
| Material | Döşəmə, tir, sütun/sərtlik divarı və bünövrə üçün beton və armatur sinifləri, həcm çəkiləri, ətraf mühit təsiri sinfi (TS EN 206). |
| Yük Kombinasiyaları | Sıxılma və sürüşmə gərginliyi yoxlamalarında istifadə olunan yük əmsalları (məs., 1,4G+1,6Q və 1,0G+HYKK*Q+1,0E), qar və külək yükləri, yanal qrunt təzyiqi. |
| Digər Seçimlər | Tir-sütun birləşməsi, şaquli kəmər sərtliyi, SAP2000 ötürülməsi, yarımzirzəmi, avtomatik divar birləşdirmə seçimləri. |
| Layihələndirmə | Sütun, tir, bünövrə və deşilmə layihələndirmə seçimləri. |
| Digər2 | Çubuq sonlu element matrisi seçimləri, penalti parametrləri, dayaq yaradılması və analiz növü seçimləri. |
| Ağac | Ağac elementlər və yanğın hesabı parametrləri. |
| Hörgü Müstəvidənkənar | Hörgü divarın müstəvidənkənar yoxlaması (TS EN 1996-1-1 / EC6 Əlavə E) parametrləri. |












Zəlzələ parametrləri üçün: TBDY 2018 zəlzələ parametrlərinin (SS, S1) əldə edilməsi.
2. Ümumi Mərtəbə Ayarları
Ayarlar › Ümumi Mərtəbə Ayarları (Ctrl+G), başlanğıc ekranındakı Mərtəbə Ümumi Ayarları simvolu və ya boş sahədə sağ klik menyusu ilə açılır. Pəncərədə Layihənin Adı, Layihə Müəllifi və mərtəbələr cədvəli var. Cədvəlin sütunları: Kat No (Mərtəbə №), Çıktı İndisi (hesabatlarda və cizgilərdə istifadə olunan qısa ad), Katın İsmi (Mərtəbənin adı), Kat Yüksekliği (Mərtəbə hündürlüyü), Bina Yüksekliği (Bina hündürlüyü) və HYKK (müvəqqəti yükün iştirak əmsalı). Kat Ekle və Kat Sil düymələri ilə mərtəbə əlavə olunur və ya silinir; yeni mərtəbələrin hündürlüyü Varsayılan Kat Yüksekliği (Susmaya görə mərtəbə hündürlüyü) xanasından götürülür. Pəncərə modaldır; Tamam və ya İptal ilə bağlanmalıdır.
Ümumi Mərtəbə Ayarları pəncərəsi
Təfərrüatlar: Ümumi Mərtəbə Ayarları.
3. Mərtəbə Əlavə Etmə və Silmə Pəncərəsi
Üst paneldəki KatAyar düyməsi və ya Ayarlar › Mərtəbə Ayarları komandası mərtəbələrin mövqeyinə görə əlavə edilib silindiyi ikinci pəncərəni açır. Bu pəncərənin başlığı da Ümumi Mərtəbə Ayarları-dır; alt hissəsindəki düymələrdən fərqləndirilir: En Alta Kat Ekle (Ən aşağıya mərtəbə əlavə et), Araya Kat Ekle (Aralığa mərtəbə əlavə et), En Üste Kat Ekle (Ən yuxarıya mərtəbə əlavə et), En Alttaki Katı Sil (Ən aşağı mərtəbəni sil), Seçili Katı Sil (Seçilmiş mərtəbəni sil) və En Üst Katı Sil (Ən yuxarı mərtəbəni sil) düymələri, Otomatik Kat Adı (Avtomatik mərtəbə adı) xanası və Kat Yüksekliği (Mərtəbə hündürlüyü) sahəsi var.
Mərtəbə əlavə etmə və silmə pəncərəsi
4. Proqram Ayarları
Proqram Ayarları layihədən asılı olmayan, istifadəçiyə məxsus ayarlardır. Sağ alətlər panelindəki PrgAyr düyməsi və ya Ayarlar › Proqram Ayarları ilə açılır. Beş vərəqi var:
| Vərəq | Başlıca seçimlər |
|---|---|
| Görünüş 1 | Snap Məsafəsi (piksel), Zoom Addımı, proyeksiya və izahat göstərilişləri, Alətlər panellərini Versiya 2 formatında göstər, İnternetdən elan və yeniləmə oxumağı deaktiv et. |
| Avtomatik Əməliyyatlar | Avtomatik ox və element əməliyyatları, qapı/pəncərə üstü divar parçaları, Bölünmüş ekran görünüşü, Komanda Sətrini Göstər. |
| Rənglər | Ox, arxa plan və ox yazısı rəngləri. |
| Poliqon/Əyrixətli Döşəmə | Analizdən əvvəl və sonra düyün (joint) və şəbəkə göstərmə seçimləri. |
| Grid | Tor aralıqları (X, Y), kot aralığı filtri və Qrafik Mühərrik (GDI və ya Skia4Delphi). |




Grid
5. Qat Ayarları
Qat (Layer) Ayarları pəncərəsi (Ctrl+L və ya üst paneldəki Qat) çəkmə sahəsində hansı element qruplarının görünəcəyini müəyyən edir: oxlar, element oxları, X və Y istiqamətindəki divarlar və möhkəmləndirmələr, döşəmələr, döşəmə hesab oxları, tir və şaquli kəmərlər, qapı və pəncərələr, bünövrələr, element ad və ölçü yazıları. Tüm Katmanları Görünür Yap (Bütün qatları görünən et) və Tüm Katmanları Görünmez Yap (Bütün qatları görünməz et) düymələri toplu əməliyyat təmin edir.
Qat (Layer) Ayarları pəncərəsi
Məsləhət: Element ekranda görünmürsə əvvəlcə qat ayarlarını və aktiv mərtəbəni yoxlayın; sonra Z.Hepsi ilə bütün modeli ekrana sığışdırın.